Wie wel eens een paspoortnummer heeft overgetypt op een boekingssite of visumformulier, kent het moment van twijfel: is dat nou een O of een 0? De Rijksoverheid (centrale overheid) is stellig: de letter O komt in Nederlandse paspoortnummers nooit voor, een rond teken is dus altijd het cijfer 0. Toch is daarmee niet alles gezegd — sinds 1 december 2019 gebruikt de overheid ook het cijfer 0 niet meer in nieuw afgegeven paspoorten en identiteitskaarten. Goed om te weten voordat u uw nummer ergens invult.

4 gerelateerde berichten

Letter O in paspoortnummer? Nee, komt nooit voor ·
Cijfer 0 in paspoortnummer? Ja, maar sinds 1-12-2019 niet meer in nieuwe documenten ·
Geldige tekens vanaf dec. 2019: cijfers 1-9 en letters A-Z, behalve O ·
Lengte documentnummer: 9 tekens

Overzicht

1Bevestigde feiten
2Wat onduidelijk is
  • Hoe vaak O/0-verwarring tot fouten leidt bij formulieren is niet exact in kaart gebracht.
  • Of oudere paspoorten met een 0 problemen geven bij visumaanvragen hangt af van het systeem dat de aanvraag verwerkt.
3Tijdlijn-signaal
4Wat komt hierna
  • Oudere paspoorten met een 0 blijven geldig; u hoeft niets te wijzigen.
  • Bij nieuwe documenten geldt: typ elk teken over zoals het in het document staat.

Zes feiten, één patroon: het Nederlandse documentnummer is zo ontworpen dat O en 0 elkaar nooit in de weg zitten.

Vraag Antwoord
Komt de letter O voor in het paspoortnummer? Nee, nooit — een rond teken is altijd het cijfer 0 (Gemeente Hoorn (lokale overheid)).
Hoeveel tekens telt het documentnummer? 9 tekens (WeAreTravellers (reistips)).
Geldt dezelfde regel voor de identiteitskaart? Ja — ook daar staat een documentnummer met dezelfde opbouw (MAX Vakantieman (reissite)).
Waar staat het nummer in het paspoort? Rechts van de naam, onder het kopje ‘Documentnummer’ (Ben (uitleg over documentnummer)).
Waarom is het onderscheid belangrijk? Omdat systemen bij visumaanvragen, ESTA, reisboekingen en online inchecken het nummer strikt controleren (MAX Vandaag (serviceprogramma)).
Zijn paspoortnummer en documentnummer hetzelfde? Ja — het zijn twee benamingen voor hetzelfde getal (Ben (uitleg over documentnummer)).

De toevoeging ‘zonder O’ is daarmee geen detail, maar de kern van het Nederlandse systeem.

Heb je een 0 of o in je paspoort?

Het korte antwoord: het cijfer 0. De letter O is in Nederlandse paspoortnummers nooit gebruikt; wie een rond teken ziet in het nummer, ziet een nul. Sinds 1 december 2019 geldt voor nieuw afgegeven documenten dat ook de 0 niet meer voorkomt — maar de O blijft in alle gevallen afwezig.

Het officiële antwoord van de Rijksoverheid

  • De gemeentelijke uitleg is identiek aan die van de Rijksoverheid: een documentnummer bevat nooit de letter O, een rond teken is altijd het cijfer 0.
  • Voor het invullen van formulieren betekent dit: kies bewust voor de 0 (MAX Vandaag (serviceprogramma)).

De Rijksoverheid waarschuwt daar zelf ook voor: let bij het invullen goed op dat u het cijfer 0 typt en geen O. De verwarring speelt vooral op bij visumaanvragen en online boekingen, waar het nummer letterlijk wordt vergeleken met het document.

Waarom de letter O nooit voorkomt

  • In documentnummers is de letter O bewust weggelaten, zodat een rond teken maar één uitleg heeft: de 0.
  • De keuze geldt voor alle Nederlandse reisdocumenten; daardoor is de O ook op de identiteitskaart afwezig.

Dat is geen cosmetische regel, maar een ontwerpprincipe. Machines en mensen hoeven niet telkens te raden of een ovaal een letter of een cijfer is. Een nummer waarin de O ontbreekt, is ondubbelzinnig.

De wijziging per 1 december 2019

Vóór die datum kon een documentnummer dus wél een 0 bevatten. Wie zo’n ouder paspoort heeft, typt de 0 gewoon over. Wie een nieuwer document heeft, ziet geen 0 — en nooit een O.

De consequentie: de regels rond O en 0 bestaan niet om lezers te plagen, maar om fouten te voorkomen. Wie een nummer overtypt, doet er daarom goed aan elke 0 letterlijk over te nemen en nooit een O te typen.

Wat is het verschil tussen de letter ‘O’ en het cijfer 0?

Vorm en typografie

  • In veel lettertypen is de 0 breder of ovaalvormiger dan de O; in andere lettertypen lijken de twee tekens sprekend op elkaar.
  • Op oudere documenten kan de 0 doorgestreept staan als extra herkenningsteken; bij nieuwere documenten is dat niet gegarandeerd.

Het uiterlijk is dus geen betrouwbare gids. De betekenis is dat wél: in een Nederlands documentnummer is een rond teken altijd het cijfer 0.

Gebruik in documentnummers

Formulieren die O en 0 als aparte toetsen behandelen, bestaan om deze reden: de invuller moet aantonen dat hij het getal correct heeft gelezen.

Hoe u het verschil herkent op uw paspoort

  • Zoek het kopje ‘Documentnummer’ — het nummer daarachter is uw paspoortnummer.
  • Twijfelt u nog? Kies dan altijd de 0: de letter O is in dit nummer geen optie.

Wie de regel eenmaal kent, leest een paspoortnummer anders: niet als een reeks losse karakters, maar als een reeks waarin O en 0 principieel niet samen voorkomen.

De paradox

Hoe meer lettertypen O en 0 op elkaar laten lijken, hoe minder het ertoe doet: de overheid heeft de O uit documentnummers geweerd, dus elke twijfel valt automatisch uit in het voordeel van de 0. De strengheid van de regel is daarmee een vorm van service.

Wat is een voorbeeld van een paspoortnummer?

Opbouw van een Nederlands paspoortnummer

  • Een Nederlands paspoortnummer bestaat uit 9 tekens (WeAreTravellers (reistips)).
  • Volgens dezelfde uitleg zijn de eerste twee tekens letters en is het laatste teken een cijfer.

Daartussen zit een mix van cijfers en letters, met dien verstande dat de O er nooit in voorkomt en sinds december 2019 ook de 0 niet.

Voorbeeld met cijfers en letters (zonder O)

  • Een gefingeerd voorbeeld dat aan alle regels voldoet: N12345678 (louter ter illustratie — koppel dit niet aan een echt document).

In dit voorbeeld staan geen O en geen 0; precies zo zijn echte nummers opgebouwd. Het eerste teken is een letter, net als in veel werkelijke nummers.

Verschil met identiteitskaartnummer

  • De Autoriteit Persoonsgegevens (toezichthouder) noemt het documentnummer als persoonsgegeven op zowel het paspoort als de identiteitskaart.
  • Het nummer op de identiteitskaart is een eigen documentnummer, los van het nummer in uw paspoort.

Wie een nieuw identiteitsdocument aanvraagt, krijgt dus een nieuw documentnummer. Het BSN blijft daarbij gelijk, maar dat is een ander nummer — daarover hieronder meer.

Is het paspoortnummer hetzelfde als het ID-nummer of het BSN?

Paspoortnummer versus ID-nummer (identiteitskaart)

  • Het documentnummer op de identiteitskaart is een ander nummer dan het documentnummer op uw paspoort; beide volgen wel dezelfde regels rond O en 0.
  • Het ene nummer hoort bij het ene document, het andere bij het andere.

In de praktijk vragen boekingssystemen naar het paspoortnummer wanneer u met uw paspoort reist, en naar het nummer van de identiteitskaart wanneer u daarmee reist. Dat is niet hetzelfde veld.

Paspoortnummer versus BSN (burgerservicenummer)

  • Het paspoortnummer is niet hetzelfde als uw burgerservicenummer; het BSN is een persoonsnummer dat losstaat van uw reisdocument.
  • De Rijksoverheid (overzicht van paspoortgegevens) vermeldt het documentnummer als een van de gegevens die gemeenten opnemen in paspoort en identiteitskaart — los van persoonsgegevens zoals het BSN.

Dat betekent: wie een nieuw paspoort krijgt, krijgt een nieuw documentnummer, terwijl het BSN hetzelfde blijft. De twee nummers moeten nooit door elkaar worden gebruikt.

Wanneer welk nummer gebruiken

  • Voor reisboekingen, visumaanvragen, ESTA en online inchecken: het documentnummer van het reisdocument waarmee u reist.
  • Voor overheidszaken en werkgevers: het BSN.

De vuistregel is simpel: documentnummer = reisdocument, BSN = burger. Zoals MAX Vandaag (serviceprogramma) uitlegt, is dit precies het soort detail dat bij ESTA, visumaanvragen en online inchecken het verschil maakt.

Waar vind ik mijn paspoortnummer op mijn document?

Locatie op het paspoort

  • Het paspoortnummer staat op de pagina met persoonsgegevens, onder het kopje ‘Documentnummer’ (MAX Vakantieman (reissite)).
  • Het nummer bevindt zich op die pagina in de buurt van de pasfoto.

De meeste paspoorten tonen het nummer rechts van de naam. Wie het nummer overtypt, moet niet alleen naar O en 0 kijken, maar ook naar de volgorde van de tekens.

Locatie op de identiteitskaart

  • Op de identiteitskaart staat het documentnummer op de voorkant, naast de pasfoto.
  • Ook hier geldt: het nummer wordt aangeduid als ‘Documentnummer’.

Net als bij het paspoort hoeft u ook hier geen O te zoeken: dat teken zit er niet in.

Online opvragen van documentnummer

  • Uw documentnummer is niet online op te vragen; het staat alleen op het fysieke document.
  • Een kopie van de gegevenspagina is de enige betrouwbare weergave die u zelf kunt controleren.

Wie het nummer nodig heeft voor een formulier, pakt dus het document erbij.

O of 0: de grootste verschillen op een rij

Vier verschillen, één conclusie: in Nederlandse documentnummers is alleen het cijfer 0 ooit een optie geweest.

Criterium Letter O Cijfer 0
Betekenis in een documentnummer Geen — de O komt niet voor Een rond teken is altijd dit cijfer
Gebruik vóór 1 december 2019 Nooit Toegestaan
Gebruik in nieuw afgegeven documenten sinds 1 december 2019 Nooit Niet meer
Herkennen op oudere documenten Vaak smaller of ronder in het lettertype Soms extra gemarkeerd, bijvoorbeeld doorgestreept
Risico bij online invullen Kan bij een strikte controle opvallen Juiste invoer

De afweging voor de overheid is telkens hetzelfde geweest: liever een streng nummer dan een dubbelzinnig nummer. Voor u betekent dat één simpele regel — als het rond is, is het een 0.

Tijdlijn: wat er veranderde rond de 0 in documentnummers

  • Vóór 1 december 2019 — Documentnummers konden het cijfer 0 bevatten; de letter O kwam nooit voor.
  • 1 december 2019 — Rvig besluit het cijfer 0 niet meer te gebruiken in nieuw uit te geven paspoorten en identiteitskaarten, om verwarring te voorkomen (Rvig (Rijksdienst voor Identiteitsgegevens)).
  • Heden — Nieuwe documenten bevatten alleen cijfers 1-9 en letters A-Z, zonder O en zonder 0; oudere documenten met een 0 blijven geldig.

De drie fases vormen samen een stille correctie: de overheid heeft geleerd dat een nummerreeks zonder dubbelzinnige tekens voor alle partijen meer oplevert dan een reeks die voor mensen en systemen even leesbaar is.

Wat vaststaat en wat onduidelijk is

Bevestigde feiten

Wat onduidelijk is

  • Hoe vaak O/0-verwarring leidt tot afgekeurde formulieren is niet in openbare cijfers terug te vinden.
  • Of oudere paspoorten met een 0 door alle internationale systemen worden geaccepteerd, hangt af van de software van het ontvangende systeem.
  • Of boekingssites een O automatisch corrigeren naar een 0, verschilt per platform; de overheid publiceert daar geen cijfers over.

In hun eigen woorden

“De letter O komt niet voor in Nederlandse paspoortnummers. Het gaat dus altijd om het cijfer 0.”

Rijksoverheid (centrale overheid)

“Wie een rond teken ziet in een Nederlands paspoortnummer, ziet het cijfer 0: de letter O komt niet voor.”

ANVR (brancheorganisatie reisbranche)

De kern

Zolang er documenten met een 0 in omloop zijn, blijft de vraag actueel — en het antwoord stabiel: een rond teken in een Nederlands documentnummer is altijd het cijfer 0. Voor reizigers is de consequentie helder: lees het nummer zoals het er staat en typ elke 0 als 0 over; een per ongeluk ingetypte O is bij een strenge controle het eerste dat opvalt.

Gerelateerde lectuur: Bevat mijn paspoortnummer het cijfer 0 of de letter O

Aanvullende bronnen

vankraaijeducatie.nl, nederlandwereldwijd.nl

Mis deze niet

Veelgestelde vragen

Wat moet ik doen als mijn paspoortnummer wordt afgekeurd vanwege een O?

Controleer eerst of u de letter O heeft getypt. In een Nederlands paspoortnummer komt de O nooit voor; het teken moet een 0 zijn. Vervang de O door een 0 en probeer het opnieuw. Werkt dat niet, vergelijk dan elk teken met het nummer in uw paspoort.

Kan ik een paspoortnummer met een 0 nog gebruiken na 2019?

Ja. De wijziging van 1 december 2019 geldt alleen voor nieuw afgegeven documenten. Heeft u een paspoort van vóór die datum, dan blijft het nummer met 0 gewoon het nummer van uw paspoort.

Hoe weet ik of het een 0 of een O is op een oud paspoort?

Omdat de letter O in Nederlandse documentnummers niet voorkomt, is het antwoord altijd 0. Op sommige oudere documenten is de 0 extra gemarkeerd met een streepje door het midden, maar ook zonder dat streepje blijft het een 0.

Wordt het paspoortnummer gebruikt voor vliegtickets?

Bij internationale vluchten vragen boekingssystemen en luchtvaartmaatschappijen vaak om het documentnummer. Vul het nummer in zoals het in het paspoort staat en gebruik daarbij geen spaties of streepjes.

Is het verplicht om het paspoortnummer te vermelden bij het boeken van een reis?

Niet overal, maar veel internationale boekingen en visumaanvragen vragen er wel om. Het documentnummer van het reisdocument is daarbij het nummer dat u invult; het BSN is daarvoor niet bedoeld.

Wat is het verschil tussen een paspoortnummer en een reisdocumentnummer?

Het reisdocumentnummer is het documentnummer van een reisdocument; op een paspoort is dat hetzelfde als het paspoortnummer (Ben (uitleg over documentnummer)). Een identiteitskaart heeft een eigen documentnummer dat volgens dezelfde regels is opgebouwd.

Zijn er landen waar de letter O wel wordt gebruikt in paspoortnummers?

Ja, elk land hanteert zijn eigen regels voor documentnummers. In Nederlandse nummers komt de O niet voor; reizigers die internationaal boeken, moeten per document controleren welk systeem geldt.